Life after cancer

• చికిత్స పూర్తయిన తర్వాత కూడా సంరక్షణ కొనసాగుతుంది. ఈ సమయంలో చాలామందికి ఉపశమనంతో పాటు భయం, ఒంటరితనం కూడా కలుగుతాయి; అది సాధారణం.

  Care continues after treatment ends. Many people feel relief together with fear or loneliness at this point; this is normal.

• ఇప్పుడు చాలామంది క్యాన్సర్ తర్వాత ఏళ్ల తరబడి, కొందరు జీవితాంతం జీవిస్తున్నారు. లక్ష్యం క్యాన్సర్ తిరిగి రాకుండా చూడటం మాత్రమే కాదు; బలంగా, హాయిగా జీవించడం కూడా.

  More people than ever now live for many years after cancer, many for the rest of their lives. The aim is not only to keep cancer away, but also to live strongly and comfortably.

• చాలామందికి ఈ సమయం అలవాట్లు మార్చుకోవడానికి సరైన సందర్భంగా అనిపిస్తుంది. అన్నీ ఒకేసారి మార్చాలని ప్రయత్నించకండి; ఒక్కో అడుగు చాలు.

  Many people feel this is the right moment to change habits. Do not try to change everything at once; one step at a time is enough.

• మీ చికిత్స సారాంశాన్ని, తదుపరి పరీక్షల ప్రణాళికను రాతపూర్వకంగా అడగండి: ఏ క్యాన్సర్, ఏ చికిత్సలు, ఏ చెకప్‌లు, ఏ పరీక్షలు, ఎప్పుడెప్పుడు.

  Ask for a written summary of your treatment and a follow-up plan: which cancer, which treatments, and which check-ups and tests, when.

• ఈ పత్రాలను, స్కాన్ రిపోర్టులను, ముక్క పరీక్ష రిపోర్టులను ఒకే ఫైల్‌లో భద్రంగా ఉంచుకోండి. వేరే వైద్యుల దగ్గరికి వెళ్లినప్పుడు ఇవి చాలా ఉపయోగపడతాయి.

  Keep these papers, your scan reports and your biopsy reports together in one file. They help whenever you see another doctor.

• మొదటి కొన్నేళ్లలో డాక్టర్‌ను తరచుగా కలుస్తారు, తర్వాత తక్కువసార్లు. ఈ షెడ్యూల్ క్యాన్సర్ రకాన్ని బట్టి మారుతుంది; మరొకరి షెడ్యూల్ మీకు సరిపోకపోవచ్చు.

  In the first few years you usually see the doctor more often, then less often. The schedule depends on the type of cancer, so another person’s schedule may not suit you.

• బాగున్నా సరే, నిర్ణయించిన అన్ని కలయికలకు వెళ్లండి. ఆ రోజుకు మీ ప్రశ్నలను, కొత్త లక్షణాలను ముందే ఒక కాగితంపై రాసుకోండి.

  Go to every planned visit, even if you feel well. Write down your questions and any new symptoms beforehand.

• కొత్త గడ్డ, ముఖ్యంగా చికిత్స చేసిన చోట లేదా దాని దగ్గర; మానని పుండు

  A new lump, especially at or near the treated area; a sore that does not heal

• కారణం లేకుండా బరువు తగ్గడం, ఆకలి తగ్గడం

  Weight loss or poor appetite without a reason

• రెండు వారాలకు మించి తగ్గని నొప్పి, ముఖ్యంగా ఎముకలు, వెన్ను లేదా తలలో

  Pain lasting more than 2 weeks, especially in the bones, back or head

• తగ్గని దగ్గు, ఆయాసం, గొంతు బొంగురు, మింగడంలో ఇబ్బంది

  A cough, breathlessness, hoarseness or trouble swallowing that does not settle

• అసాధారణ రక్తస్రావం, మలం లేదా మూత్రంలో రక్తం, మలవిసర్జన అలవాటులో తగ్గని మార్పు

  Unusual bleeding, blood in the stool or urine, or a lasting change in bowel habit

• కొత్త తలనొప్పి, మూర్ఛ, బలహీనత, మాట లేదా చూపులో మార్పు

  A new headache, a fit, weakness, or a change in speech or vision

• వీటిలో ఏది ఉన్నా తర్వాతి కలయిక వరకు ఆగకండి; ఫోన్ చేయండి లేదా వెంటనే రండి. ప్రతి లక్షణమూ క్యాన్సర్ తిరిగి రావడం కాదు, అయినా పరీక్షించుకోవడం మంచిది.

  If you notice any of these, do not wait for the next visit; call or come earlier. Most symptoms are not a return of cancer, but they should be checked.

• అలసట చాలా సాధారణం, చికిత్స తర్వాత నెలల పాటు ఉండవచ్చు. కేవలం విశ్రాంతి కన్నా, క్రమంగా పెంచే నడక, వ్యాయామం ఎక్కువ సహాయపడతాయని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. రక్తహీనత, థైరాయిడ్, నిద్ర, మనసు పరిస్థితి కూడా పరీక్షించమని డాక్టర్‌ను అడగండి.

  Tiredness is very common and can last for months after treatment. Research shows that gradually increasing walking and exercise helps more than rest alone. Ask the doctor to check for anaemia, thyroid problems, poor sleep and low mood.

• కొన్ని కీమో మందులు, ఛాతీకి కిరణ చికిత్స గుండెపై ప్రభావం చూపవచ్చు. ఆయాసం, కాళ్ల వాపు, గుండె దడ వస్తే చెప్పండి. రక్తపోటు, చక్కెర, కొలెస్ట్రాల్ అదుపులో ఉంచుకోండి; కొన్ని వర్గాల బతికినవారిలో క్యాన్సర్ కన్నా గుండె జబ్బే పెద్ద ముప్పు.

  Some chemotherapy drugs and radiotherapy to the chest can affect the heart. Report breathlessness, swollen legs or palpitations. Keep blood pressure, sugar and cholesterol under control; in some groups of survivors, heart disease is a bigger threat than cancer.

• కొన్ని హార్మోన్ మందులు (రొమ్ము క్యాన్సర్‌లో అరోమాటేస్ ఇన్హిబిటర్లు), స్టెరాయిడ్లు, చిన్న వయసులో మెనోపాజ్ ఎముకలను పలచబరుస్తాయి. అవసరమైతే ఎముక సాంద్రత పరీక్ష, కాల్షియం, విటమిన్ డి, బరువు మోసే వ్యాయామం గురించి డాక్టర్‌ను అడగండి.

  Some hormone medicines (aromatase inhibitors in breast cancer), steroids and an early menopause can thin the bones. Ask the doctor about a bone density test, calcium, vitamin D and weight-bearing exercise if needed.

• చంకలో గ్రంథులు తీసినా, కిరణ చికిత్స చేసినా చేయి లేదా కాలు వాచవచ్చు (లింఫెడిమా). వాపు మొదలైతే త్వరగా చెప్పండి; ముందే చికిత్స మొదలుపెడితే మంచిది. చేతిని మామూలుగా వాడటం, క్రమంగా పెంచే వ్యాయామం హానికరం కాదు.

  After lymph glands are removed from the armpit, or after radiotherapy, an arm or leg can swell (lymphoedema). Report swelling early, because treatment works best when started early. Using the arm normally and building up exercise gradually is not harmful.

• కొన్ని కీమో మందుల తర్వాత చేతులు, పాదాల్లో తిమ్మిరి, మంట ఉండవచ్చు. చెప్పులు వేసుకుని నడవండి, పాదాలను రోజూ చూసుకోండి, పడిపోకుండా జాగ్రత్తపడండి, డాక్టర్‌కు చెప్పండి.

  After some chemotherapy drugs there can be numbness, tingling or burning in the hands and feet. Wear footwear, check your feet daily, take care not to fall, and tell the doctor.

• కొందరికి మతిమరుపు, ఏకాగ్రత తగ్గడం (“కీమో బ్రెయిన్”) ఉంటుంది. చాలామందిలో కాలక్రమేణా మెరుగుపడుతుంది. రాసిపెట్టుకోవడం, నిద్ర, వ్యాయామం సహాయపడతాయి; తగ్గకపోతే డాక్టర్‌కు చెప్పండి.

  Some people notice forgetfulness or poor concentration (“chemo brain”). It often improves with time. Writing things down, sleep and exercise help; tell the doctor if it does not improve.

• సంతానం, నెలసరి, లైంగిక జీవితం గురించి సంకోచించకుండా అడగండి; వీటికి సహాయం ఉంది. గర్భనిరోధకం గురించి, గర్భం ఎప్పుడు సురక్షితమో కూడా మీ క్యాన్సర్ డాక్టర్‌తో మాట్లాడండి.

  Ask without embarrassment about children, periods and sexual life; help is available. Also talk to your cancer doctor about contraception and about when a pregnancy would be safe.

• పొగాకు ఏ రూపంలోనూ వద్దు; మద్యం మానండి లేదా తగ్గించండి. ఇవి కొత్త క్యాన్సర్ల, గుండె జబ్బు ప్రమాదాన్ని పెంచుతాయి. ఎప్పుడు మానినా లాభం ఉంటుంది.

  No tobacco in any form, and avoid or cut down alcohol. They raise the risk of new cancers and heart disease. It helps whenever you stop.

• ఆరోగ్య స్తంభాలను కొనసాగించండి: మంచి ఆహారం (బరువు, కండరాలు కాపాడుకోవడానికి), వారానికి సుమారు 150 నిమిషాల నడక, సరైన నిద్ర, మనసుకు తోడ్పాటు, ఆత్మీయులతో గడిపే సమయం.

  Keep up the pillars of a healthy life: good food (to protect weight and muscle), about 150 minutes of walking a week, enough sleep, support for your mind and time with the people you care about.

• ఇతర క్యాన్సర్ల స్క్రీనింగ్ కొనసాగించండి (గర్భాశయ ముఖద్వారం, రొమ్ము, నోరు, పేగు). మీ వయసుకు, మీ చరిత్రకు ఏవి తగినవో డాక్టర్‌ను అడగండి.

  Continue screening for other cancers (cervix, breast, mouth, bowel). Ask your doctor which ones suit your age and history.

• రక్తపోటు, చక్కెర, కొలెస్ట్రాల్ పరీక్షలు, దంత పరీక్షలు క్రమం తప్పకుండా చేయించుకోండి.

  Have your blood pressure, sugar, cholesterol and teeth checked regularly.

• టీకాల గురించి మీ క్యాన్సర్ డాక్టర్‌ను అడగండి. ఏటా ఫ్లూ టీకా చాలామందికి సూచిస్తారు; కానీ కీమోథెరపీ సమయంలో, ముగిసిన కొంతకాలం వరకు ప్రాణమున్న (లైవ్) టీకాలు సాధారణంగా ఇవ్వరు. సరైన సమయం డాక్టర్ చెబుతారు.

  Ask your cancer doctor about vaccines. A yearly flu shot is advised for many survivors, but live vaccines are usually avoided during chemotherapy and for some time afterwards. Your doctor will tell you the right timing.

• వయసు పెరిగినవారికి ప్రొటీన్ ఎక్కువ అవసరం. కొన్ని మందులు (మెట్‌ఫార్మిన్, ఎసిడిటీ మాత్రలు) విటమిన్ బి12, మెగ్నీషియంను తగ్గించవచ్చు. ఏడాదికి ఒకసారైనా మీ మందుల జాబితాను డాక్టర్‌తో సమీక్షించుకోండి.

  Older people need more protein, and some medicines (metformin, acidity tablets) can lower vitamin B12 and magnesium. Review your list of medicines with the doctor at least once a year.

Tobacco, alcohol and cancer-preventing vaccines in detail: Tobacco, alcohol and vaccines

• 🥗Foodఆహారం
• 🚶Exerciseవ్యాయామం
• 🌙Sleepనిద్ర
• 🧘Stressఒత్తిడి
• 🤝Social connectionsసామాజిక బంధాలు
• 🚫Substance useమత్తు పదార్థాలు

• ప్రతి నొప్పికి, ప్రతి పరీక్షకు ముందు “మళ్లీ వచ్చిందా?” అనే భయం చాలామందికి ఉంటుంది. ఇది చాలా సాధారణం, కాలంతో తగ్గుతుంది; అయినా మీ రోజువారీ జీవితాన్ని అడ్డుకుంటే చెప్పండి.

  Many people fear “has it come back?” with every ache and before every test. This is very common and eases with time, but tell us if it gets in the way of daily life.

• భయం వచ్చినప్పుడు నమ్మకమైన వ్యక్తితో మాట్లాడటం, నడక, నెమ్మదిగా శ్వాస తీసుకోవడం సహాయపడతాయి. పరీక్ష తేదీలకు ముందు మనసును పనుల్లో ఉంచండి; ఇంటర్నెట్‌లో గంటల తరబడి వెతకడం ఆందోళనను పెంచవచ్చు.

  When fear comes, talking to someone you trust, walking and slow breathing help. Keep busy before test dates; searching the internet for hours can increase worry.

• మరిన్ని సూచనలు, ఎప్పుడు సహాయం తీసుకోవాలో స్ట్రెస్ పేజీలో ఉన్నాయి.

  More tips, and when to get help, are on the Stress and cancer page.

• పని, చదువుకు క్రమంగా తిరిగి వెళ్లండి. ఎంత చేయగలరో మీ డాక్టర్‌ను అడగండి. పిల్లలు బడికి, ఆటలకు తిరిగి వెళ్లడానికి కూడా సహాయం ఉంది.

  Return to work or school gradually, and ask your doctor how much you can do. There is also help for children to return to school and play.

• డబ్బు ఇబ్బందులు ఉంటే ఆసుపత్రి హెల్ప్ డెస్క్‌ను, రాష్ట్ర ఆరోగ్య పథకం (డాక్టర్ ఎన్టీఆర్ వైద్య సేవ, ఇంతకు ముందు ఆరోగ్యశ్రీ), ఆయుష్మాన్ భారత్ పథకాల గురించి అడగండి.

  If money is a worry, ask the hospital help desk about the state health scheme (Dr. NTR Vaidya Seva, earlier Aarogyasri) and Ayushman Bharat PM-JAY.

• కుటుంబం, స్నేహితులు “ఇక అంతా అయిపోయింది” అనుకోవచ్చు. మీకు ఇంకా సమయం కావాలంటే చెప్పండి. క్యాన్సర్ నుంచి బయటపడిన ఇతరులను కలవడం, సపోర్ట్ గ్రూపులు సహాయపడతాయి.

  Family and friends may think it is all over. Tell them if you still need time. Meeting other survivors and support groups can help.

• క్యాన్సర్ తిరిగి రాకుండా ఆపుతామని డిటాక్స్, ఖరీదైన సప్లిమెంట్లు, “సూపర్‌ఫుడ్స్” అమ్మేవారు చాలామంది ఉన్నారు. ఏ ఒక్క ఆహారం, సప్లిమెంట్, డైట్ క్యాన్సర్ తిరిగి రాకుండా పూర్తిగా ఆపలేదు.

  Many people sell detox programmes, costly supplements and “superfoods” that claim to stop cancer from coming back. No single food, supplement or diet can fully prevent it.

• మూలికా, ఆయుర్వేద, ఇతర మందులు ఏవి తీసుకోవాలన్నా ముందు మీ క్యాన్సర్ డాక్టర్‌కు చెప్పండి. కొన్ని కాలేయాన్ని దెబ్బతీస్తాయి లేదా చికిత్సతో కలిసి సమస్యలు తెస్తాయి.

  Tell your cancer doctor before taking any herbal, Ayurvedic or other medicine. Some can harm the liver or cause problems with cancer treatment.

• క్యాన్సర్ వైద్యానికి బదులుగా ఇతర పద్ధతులను ఎంచుకున్నవారిలో మరణించే అవకాశం ఎక్కువని అధ్యయనాలు చూపాయి. మీరు సంప్రదాయ పద్ధతులను కూడా పాటించాలనుకుంటే, వైద్యంతో పాటు, మీ డాక్టర్‌తో చెప్పి పాటించండి.

  Studies show that people who choose alternative methods instead of standard cancer treatment are more likely to die. If you wish to follow traditional practices as well, tell your doctor and use them alongside, not instead of, treatment.

Also: Stress and cancer · Eating well after cancer · Exercise and cancer · Diet myths: detox, supplements, sugar · Living through cancer treatment

Sources

1. Rock CL, et al. American Cancer Society nutrition and physical activity guideline for cancer survivors. CA Cancer J Clin 2022;72:230–262.
2. Miller KD, et al. Cancer treatment and survivorship statistics, 2022. CA Cancer J Clin 2022;72:409–436.
3. Runowicz CD, et al. American Cancer Society/American Society of Clinical Oncology breast cancer survivorship care guideline. J Clin Oncol 2016;34:611–635.
4. El-Shami K, et al. American Cancer Society colorectal cancer survivorship care guidelines. CA Cancer J Clin 2015;65:428–455.
5. Demark-Wahnefried W, et al. Riding the crest of the teachable moment: promoting long-term health after the diagnosis of cancer. J Clin Oncol 2005;23:5814–5830.
6. Mustian KM, et al. Comparison of pharmaceutical, psychological, and exercise treatments for cancer-related fatigue: a meta-analysis. JAMA Oncol 2017;3:961–968.
7. Lyon AR, et al. 2022 ESC guidelines on cardio-oncology. Eur Heart J 2022;43:4229–4361.
8. Schmitz KH, et al. Weight lifting in women with breast-cancer-related lymphedema. N Engl J Med 2009;361:664–673.
9. Loprinzi CL, et al. Prevention and management of chemotherapy-induced peripheral neuropathy in survivors of adult cancers: ASCO guideline update. J Clin Oncol 2020;38:3325–3348.
10. Janelsins MC, et al. Prevalence, mechanisms, and management of cancer-related cognitive impairment. Int Rev Psychiatry 2014;26:102–113.
11. Rubin LG, et al. 2013 IDSA clinical practice guideline for vaccination of the immunocompromised host. Clin Infect Dis 2014;58:e44–e100.
12. Simard S, et al. Fear of cancer recurrence in adult cancer survivors: a systematic review of quantitative studies. J Cancer Surviv 2013;7:300–322.
13. Johnson SB, et al. Use of alternative medicine for cancer and its impact on survival. J Natl Cancer Inst 2018;110:121–124.
14. Muscaritoli M, et al. ESPEN practical guideline: clinical nutrition in cancer. Clin Nutr 2021;40:2898–2913.